Ασημίνα Λαμπράκου, "Lesego Rampolokeng και η γραφή της αντίστασης"

Lesego Rampolokeng και η γραφή της αντίστασης

Ο Lesego Rampolokeng γράφει σαν να παίζει σ’ ένα πνευματικό σαξόφωνο: η φωνή του ξεσπά ρυθμικά, γεμάτη κοψίματα, επαναλήψεις, ηλεκτρισμό. Δεν είναι απλώς ποιητής· είναι μηχανή γλώσσας που σαρώνει το τοπίο της αποικιοκρατίας και του σύγχρονου Νότου. Οι στίχοι του δεν περιγράφουν − αντιδρούν.
Η γλώσσα του λειτουργεί σαν όργανο ρήξης:
             They ripped his teeth out with pliers
             before he died.
παίρνει την αγγλική, τη γλώσσα του “αφέντη”, και τη στρίβει μέχρι να ουρλιάξει σε άλλη μουσική. Χρησιμοποιεί ρυθμικές επαναλήψεις, λεκτικά κολλάζ, συνειρμούς, κραυγές και αφορισμούς· ένα ύφος που θυμίζει ταυτόχρονα τζαζ αυτοσχεδιασμό, κήρυγμα δρόμου και λεκτική επίθεση.
Πίσω από τη φωνή του υπάρχει μια διπλή ρίζα:
· από τη μία, ο προφορικός αφρικανικός λόγος, με τον παλμό και την τελετουργική ενέργεια,
· από την άλλη, η δυτική μεταμοντέρνα ειρωνεία, που τον κάνει να παίζει με το ίδιο το ύφος της εξουσίας.
Η στάση του Rampolokeng απέναντι στον κόσμο είναι υπαρξιακή και πολιτική ταυτόχρονα. Δεν γράφει για να διαμαρτυρηθεί μόνο· γράφει για να επαναδιεκδικήσει τη φωνή. Κάθε του ποίημα μοιάζει με τελετουργία απελευθέρωσης, μια πράξη αποκατάστασης της συνείδησης μέσα από το χάος του γλωσσικού και κοινωνικού τραύματος.
Η ποίησή του δεν επιζητεί τη “μορφή”· τη γεννά. Είναι ποίηση που αναπνέει − που φτύνει ρυθμό, που ζητά ακρόαση, όχι απλή ανάγνωση. Κι εκεί βρίσκεται η αλήθεια της: η φωνή του Rampolokeng δεν είναι “ωραία”. Είναι απαραίτητη.


Ασημίνα Λαμπράκου
Μεταφράστρια – κριτική ανάγνωση σύγχρονης ποίησης


Το παραπάνω κείμενο αποτελεί μέρος ευρύτερης μεταφραστικής και κριτικής εργασίας πάνω στο έργο του Lesego Rampolokeng.
Πηγή για την εικόνα: Wikipedia.